Sahlep
Bir çorba kaşığı salep yarım litre sütü koyulaştırıyor; yeter ki toz, sıcak süte gelmeden şekerle karışmış olsun.
İçecekler · Türk mutfağı · 15–30 dakika · Mevsimlik
- Hazırlık
- 2 dk
- Pişirme
- 12 dk
- Zorluk
- Kolay
- Maliyet
- Orta
- Mevsim
- Kış
Salep, bazı yabani orkide türlerinin kurutulup öğütülmüş yumrusu. Osmanlı’dan bu yana kış içeceği; İstanbul’da vapurda ve iskelede satılırdı. Toprakta yavaş büyüyen bu orkideler koruma altında ve gerçek salep pahalı; piyasadaki ucuz “sahlep” karışımları çoğunlukla nişasta ve aromadan ibaret. Salebi koyulaştıran madde glukomannan: çok az miktarı bile suyu bağlıyor.
Yapılışı
- Saleple şekeri kuru olarak bir kasede karıştır.
Gereken: Küçük kalın tabanlı tencere · Tel çırpıcı
-
Şekerli salebi soğuk sütün içine çırparak ekle, sonra tencereyi orta ateşe koy.
Şunu ara Sütte hiç toz adası ya da topak kalmamalı.
Neden Glukomannan suyu o kadar hızlı bağlıyor ki sıcak süte tek başına düşen toz dışı jelleşmiş, içi kuru topaklar yapıyor. Şeker taneleri tozu birbirinden ayırıyor, soğuk süt de şişmeyi yavaşlatıyor; toz her tanesi ayrı ayrı ıslanıyor.Ters gittiyse
Topak olduysa sahlebi ince süzgeçten geçir ve topakları kaşıkla süzgeçte ez; ya da ocaktan alıp el blenderıyla 10 saniye çalıştır.
-
Sürekli karıştırarak ısıt; kaynamaya yakın (85–90 °C) kısık ateşe al ve 8–10 dakika, kaşığın arkasını kaplayana kadar pişir.
Şunu ara Kaşığın arkasına parmakla çizgi çekince çizgi kapanmamalı.
Neden Salep bu sıcaklıkta tam hidratlanıp koyulaşıyor. Süt proteinleri tencerenin dibine yapışıp yanmaya çok yatkın, bu yüzden karıştırmak süs değil, zorunluluk. -
Fincanlara paylaştır, üstüne tarçın serp ve sıcak iç.
Şunu ara Tarçın yüzeyde batmadan durmalı; batıyorsa sahlep yeterince koyulaşmamış.
Neden Salep soğudukça daha da koyulaşıyor; sıcakken içilecek kıvamda olan sahlep 40 °C’ye indiğinde puding gibi oluyor.Nişasta jelatinleşti Granüller suyu emip şişti ve patlayarak bir ağ kurdu. Karışım koyuldu; soğuyunca daha da katılaşacak. geri dönüşü yok
Bu tarif motorda adım adım çalıştırıldı: hangi malzemenin ne zaman girdiği, her adımın sıcaklığı ve süresi. Yukarıdaki tepkimeler oradan geliyor.
en yüksek 88 °C · 13 dakika · motor 1.0.0 · güven low
Ocak kapandıktan sonra
Kalın bir kupada, tarçınla. İsteyen üstüne dövülmüş fıstık serpiyor.
Buzdolabında 1 gün; soğukta jöle gibi koyulaşıyor.
Bir iki kaşık sütle kısık ateşte, karıştırarak 3–4 dakika.
Dondurulmuyor; çözülünce su ayrılıyor.
Soğuyup koyulaşan sahlep, üstüne tarçın ve fıstık serpilip kaşıkla tatlı gibi yenebilir.
Çocuklar genelde seviyor; ılık (40 °C civarı) ver, sıcak sahlep ağızda uzun süre ısısını koruyor. Şekeri yarıya indirebilirsin. İnek sütü içeriyor. Bir yaşından küçük bebek için inek sütü içecek olarak uygun değil.
- Salep (saf toz) → Nişasta Saf salep bulunamazsa 15 g nişasta aynı koyuluğu veriyor ama salebin kendine özgü tadı olmuyor; bu artık muhallebi içeceği.
- Haşlama ve poşe Bu tarifin dayandığı yöntem
- Süt Isıda, suda ve asitte ne yaptığı
- Salep (saf toz) Isıda, suda ve asitte ne yaptığı
- Tarçın Isıda, suda ve asitte ne yaptığı
- Ev bozası Benzer teknik ya da aynı sofrada duran tarif
- Fırın sütlaç Benzer teknik ya da aynı sofrada duran tarif
- Demlik çayı Benzer teknik ya da aynı sofrada duran tarif
- 15–30 dakika Aynı amaca hizmet eden diğer tarifler
- Mevsimlik Aynı amaca hizmet eden diğer tarifler
Neye benziyor
Bu tarifi tanımlayan eksenler: tatlı 45.
Bu profil ölçülmedi, hesaplandı: malzemelerin tat vektörlerinin rol ağırlıklı ortalaması, pişirme tekniğinin kaydırmasıyla birlikte. İnce çizgi veritabanının o eksendeki ortalaması.
Tadı buna en yakın olanlar
Elle seçilmedi: sekiz tat ekseni üzerinden hesaplanan mesafeye göre sıralandı.
Aşure
Buğday, nohut, fasulye ve kuru meyve tek tencerede. Şeker ancak baklagiller yumuşadıktan sonra girer; önce girerse hiç y…
Demlik çayı
Alttaki çaydanlıkta su kaynıyor, üstteki demlikte çay 90–95 °C’de 10–15 dakika bekliyor. Tavşan kanı rengi bu iki sayını…
Türk kahvesi
Soğuk su, un gibi çekilmiş kahve ve kısık ateş. Köpük kaynamadan önce geliyor; kahve kaynarsa köpük gidiyor.…
Domates çorbası
Taze domatesle yapılan çorbanın tadı domatesin kendisinden geliyor, yani kötü domatesle iyi çorba olmuyor. Kışın salça k…