Ali Nazik
Közlenmiş patlıcanın sarımsaklı yoğurtla ezilip üstüne sotelenmiş kuzu konduğu Gaziantep klasiği. Bütün mesele patlıcanı gerçekten közlemek: fırında pişirilmiş patlıcanla yapılan Ali Nazik, Ali Nazik değildir.
Yapılışı
-
Patlıcanları doğrudan ateşin üstünde, kabukları tamamen siyahlaşana kadar çevire çevire közle. Ocak yoksa tavada da olur ama alevi görmesi gerekir.
Neden Közlemenin amacı pişirmek değil, kabuğu yakarak duman fenollerini ete geçirmek. Fırında pişen patlıcan yumuşar ama o dumanı almaz; tarifin adı da oradan gelir.Kızartma dinamiği Yüzeydeki su buhara dönüşüp dışarı basınç uyguluyor; yağı dışarıda tutan kalkan bu. geri dönüşü yok
-
Sıcakken bir poşete ya da kapaklı kaba al, 10 dakika bekle. Sonra kabuğunu soy, iri iri doğra.
Neden Kapalı kapta biriken buhar kabuğun altındaki hücreleri gevşetir; soymak zahmetsiz hâle gelir. Aceleyle soyarsan etin yarısı kabukla gider. -
Sarımsağı tuzla ezip süzme yoğurda karıştır. Patlıcanı bu yoğurda ekle, bıçakla kabaca ez — blenderdan geçirme.
Neden Blender patlıcanın liflerini tamamen parçalar ve karışım sakızlaşır. Ali Nazik’in dokusu kaba olmalı; parça parça patlıcan hissedilmeli.Nişasta hâlâ uykuda Granüller suda asılı duruyor, hiçbir şey yapmıyorlar. 62 dereceyi görmeden kıvam gelmez.
Tuz · %0.46 Az kalmış. Tatlar düz duruyor, hiçbiri öne çıkamıyor.
-
Eti yüksek ateşte, kalabalık etmeden, tek kat hâlinde mühürle. Tuzu ancak renk aldıktan sonra at.
Neden Tuz ozmozla suyu dışarı çeker; baştan atarsan et kendi suyunda haşlanır ve Maillard hiç başlamaz. Kabuk için yüzeyin kuru olması şart.Nişasta jelatinleşti Granüller suyu emip şişti ve patlayarak bir ağ kurdu. Karışım koyuldu; soğuyunca daha da katılaşacak. geri dönüşü yok
Kızartma dinamiği Yüzeydeki su buhara dönüşüp dışarı basınç uyguluyor; yağı dışarıda tutan kalkan bu. geri dönüşü yok
Tuz · %0.35 Az kalmış. Tatlar düz duruyor, hiçbiri öne çıkamıyor.
-
Yoğurtlu patlıcanı hafifçe ısıt, tabağa yay. Üstüne eti koy, kızdırılmış tereyağını pul biberle gezdir.
Neden Yoğurt 85 dereceyi geçerse kesilir. Ilıtmak yeterli; sıcaklığı tabakta etin kendisi tamamlar.Nişasta jelatinleşti Granüller suyu emip şişti ve patlayarak bir ağ kurdu. Karışım koyuldu; soğuyunca daha da katılaşacak. geri dönüşü yok
Tuz · %0.32 Az kalmış. Tatlar düz duruyor, hiçbiri öne çıkamıyor.
Bu tarif motorda adım adım çalıştırıldı: hangi malzemenin ne zaman girdiği, her adımın sıcaklığı ve süresi. Yukarıdaki tepkimeler oradan geliyor.
en yüksek 300 °C · 45 dakika · motor 1.0.0 · güven low
Bu tarifte ters gidebilecekler
Yoğurtlu sos kesildi⌄
Ne oldu
Yoğurt 85 dereceyi geçti. Kazein misellerinin yükü değişti, protein topaklandı ve tuttuğu suyu bıraktı. Bir kere kesilen yoğurt geri dönmez.
Ölçerek
500 g yoğurdu 1 çorba kaşığı nişasta ve 1 yumurta sarısıyla stabilize et, tek yönde karıştır, kaynatma.
Termometre yoksa
Kaynamanın eşiğini gözle yakala: yüzeyde tek tük iri kabarcık belirdiği an 85 derece civarındasın, ocaktan al. Sosun hazır olduğunu anlamak için kaşığın arkasını kapladığına bak — parmağınla çizdiğinde iz kalıyorsa tamam.
Et kuru ve sert çıktı⌄
Ne oldu
Et 70 dereceyi geçti. O noktadan sonra kas lifleri kasılıp suyunu dışarı atıyor, kollajenin jelatine dönüşmeye vakti olmuyor. Yani et hem suyunu kaybediyor hem yumuşayamıyor.
Ölçerek
Dana orta pişmişlik 57 °C, tavuk 74 °C. Ateşten aldıktan sonra 10 dakika dinlendir; dinlenmeyen et suyunu tabağa bırakır.
Termometre yoksa
Avuç içi testi: baş parmağınla işaret parmağını birleştir, baş parmağının altındaki etli yastığa bas — az pişmiş et o sertliktedir. Orta parmak orta, yüzük parmağı iyi pişmiş demektir. Bir de bastırınca çıkan suya bak: pembemsi berrak ise tam kıvamında, bembeyaz akıyorsa geç kalmışsın.
Neye benziyor
Bu tarifi tanımlayan eksenler: aroma 74, umami 55, acı 25.
Bu profil ölçülmedi, hesaplandı: malzemelerin tat vektörlerinin rol ağırlıklı ortalaması, pişirme tekniğinin kaydırmasıyla birlikte. İnce çizgi veritabanının o eksendeki ortalaması.
Tadı buna en yakın olanlar
Elle seçilmedi: sekiz tat ekseni üzerinden hesaplanan mesafeye göre sıralandı.

Yoğurtlu fırın patates
Haşla, ez, fırına ver. Pürüzlü yüzey daha çok kabuk demek.…

Menemen
Biber, domates ve yumurta. Sırası ve ateşi bilirsen on beş dakikada olur; bilmezsen sulu bir omlet çıkar.…

Ispanaklı yumurta
Ispanağın suyunu uçurmadan yumurta kırarsan tabakta yeşil bir su birikir.…

Kalburabastı
Cevizle doldurulan hamur ovalleri kalbura ya da kevgire bastırılarak yivlendirilir, pişirilir ve şerbetlenir. Adı doğrud…