Bebek için
İlk yıl, neyin ne zaman verileceğinden çok neyin hiç verilmeyeceği hakkında. Bal, bütün ve yuvarlak şeyler, eklenmiş tuz ve şeker — dördü de takvimden bağımsız.
- İlk altı ay yalnız anne sütü; tamamlayıcı besinler altıncı ay civarında başlıyor. 6 ay Bağlam doğrulandı
- Bir yaşına kadar bal yok — pişirmek sporları öldürmüyor. 12 ay Bağlam doğrulandı
- Eklenmiş tuz ve şeker bu yaşta miktar meselesi değil, var-yok meselesi.
- Yuvarlak ve sert olan her şey boğulma riski: mesele malzeme değil biçim. Bağlam doğrulandı
Bu grup için tuttuğumuz 4 kural
Bunlar bir sayfaya yazılmış tavsiye değil: motorun her tarifte çalıştırdığı kuralların ta kendisi. Sofranda bu gruptan biri varsa aynı kurallar tariflerde de ateşleniyor.
Bir yaşından küçük bebeklere bal verilmez. Baldaki Clostridium botulinum sporları yetişkin bağırsağında sorun çıkarmaz, bebek bağırsağında çoğalır. Pişirmek sporları öldürmez.
NHS, Bebeklere ve küçük çocuklara verilmemesi gerekenler
Yuvarlak, sert ve çocuğun nefes borusu çapına yakın her şey boğulma riskidir: bütün üzüm, tam fındık, sosis dilimi, çiğ havuç. Üzüm boyuna dörde bölünür, sert kabuklu yemişler öğütülür, sosis yuvarlak değil uzunlamasına kesilir.
NHS, Bebeklere ve küçük çocuklara verilmemesi gerekenler
Bir yaşından küçük bebeğin yemeğine tuz eklenmez. Böbrekleri fazla sodyumu atacak olgunlukta değil ve bebeğin ihtiyacı olan tuz zaten anne sütünde ve besinlerin kendisinde var. Aileye ayrı, bebeğe tuzsuz pişirmek gerekiyorsa tuzu tencereden değil tabaktan ekleyin.
Dünya Sağlık Örgütü (WHO), Tuz tüketiminin azaltılması
Bir yaşından küçük bebeğin yemeğine şeker eklenmez. Mesele yalnız diş değil: tatlı tada erken alışan bebek, tatlı olmayanı reddetmeyi öğreniyor. Tatlandırmak gerekiyorsa meyvenin kendisi kullanılır — meyve suyu değil, çünkü sıkıldığı anda serbest şekere dönüşüyor.
Dünya Sağlık Örgütü (WHO), Yetişkin ve çocuklarda şeker alımı kılavuzu — bilgi notu, 2015
Ne pişirilirse pişirilsin geçerli eşikler
Bebek beslenmesinin takvimi
Doğumdan altıncı ayın sonuna kadar yalnız anne sütü — su dâhil başka hiçbir şey değil. Bu, bir mutfak kuralı değil bir sağlık önerisidir ve bu sitede yalnız mutfakta bir şey hazırlarken tarihi bilinsin diye duruyor.
Dünya Sağlık Örgütü (WHO), Bebek ve küçük çocuk beslenmesi
Altıncı ay civarında bebeğin enerji ve besin ögesi ihtiyacı anne sütünün verebildiğini aşmaya başlıyor; tamamlayıcı besinler bu yüzden başlıyor, anne sütünün yerine değil yanına. 6-8 ayda günde 2-3, 9-23 ayda 3-4 öğün.
Dünya Sağlık Örgütü (WHO), Bebek ve küçük çocuk beslenmesi
Tamamlayıcı besinler başladıktan sonra emzirme durmuyor: iki yaş ve ötesine kadar sürüyor. 24 ay bir üst sınır değil, bir alt sınır.
Dünya Sağlık Örgütü (WHO), Bebek ve küçük çocuk beslenmesi
Bir yaşına kadar bal yok. Baldaki Clostridium botulinum sporları yetişkin bağırsağında sorun çıkarmıyor, bebek bağırsağında çoğalıyor. Pişirmek sporları öldürmez — bu yüzden kural bala karışan kek ve tatlı için de geçerli.
NHS, Bebeklere ve küçük çocuklara verilmemesi gerekenler
Bütün sert kabuklu yemiş beş yaşına kadar verilmez — sebep alerji değil, boğulma. Aynı mantık yuvarlak ve sert her şey için geçerli: üzüm boyuna dörde bölünür, sosis yuvarlak değil uzunlamasına kesilir. Yemişin kendisi yasak değil; öğütülmüş hâli ya da ezmesi altıncı aydan itibaren verilebiliyor. Değişen şey biçim, malzeme değil.
NHS, Bebeklere ve küçük çocuklara verilmemesi gerekenler
Günlük protein
Kilo başına ihtiyaç çocukta yetişkinden yüksek, çünkü büyüme da protein istiyor. Tek bir sayı yok: yaşa göre 0,83 ile 1,31 gram arasında. Hangi yaşın hangi sayıya karşılık geldiğini bu site yazmıyor, çünkü tabloyu okumadan yazmak uydurmak olur.
Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi (EFSA), Protein için diyet referans değerleri, 2012
Bu sayfa bir bebek beslenmesi rehberi değil ve olmayacak. Hangi besinin hangi ayda tanıtılacağı, miktarlar, alerjen tanıtım sırası, demir ve D vitamini — hiçbiri burada yazılı değil. Bunları çocuk doktoruna ve Sağlık Bakanlığı’nın Türkiye Beslenme Rehberi’ne (TÜBER 2022) sorun.
Burada bir bebek beslenmesi rehberi yok ve olmayacak: hangi besinin hangi ayda tanıtılacağı, miktarlar, alerjen tanıtım sırası, demir ve D vitamini — hiçbiri bu sitede yazılı değil. Yukarıdaki takvim WHO ve NHS’ten alıntı, birincil Türkçe kaynak ise Sağlık Bakanlığı’nın Türkiye Beslenme Rehberi (TÜBER) 2022’si. Kararları çocuk doktoruna ve o rehbere sorun.
Kaynaklar
- Dünya Sağlık Örgütü (WHO), Bebek ve küçük çocuk beslenmesi
- NHS, Bebeklere ve küçük çocuklara verilmemesi gerekenler
- T.C. Sağlık Bakanlığı, Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü, Türkiye Beslenme Rehberi (TÜBER) 2022, 2022
Son okunma: 2026-09-13
Sofrana ekle, gerisi kendiliğinden çalışsın.
Bir sayfayı okumak öneriyi değiştirmiyor; sofraya birini eklemek değiştiriyor. Alerjenler ayıklanıyor, ayırma noktası hesaplanıyor, porsiyon sayılıyor.